Hội thảo quốc tế về văn hóa, xã hội và nhân văn hướng đến phát triển bền vững

(NSMT) - Ngày 14/3, tại Trường Đại học Cần Thơ đã diễn ra Hội thảo khoa học quốc tế với chủ đề “Văn hóa, xã hội và nhân văn hướng đến phát triển bền vững - Culture, Society and Humanities towards Sustainable Development”. Sự kiện thu hút hơn 700 đại biểu đến từ gần 100 tổ chức, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp trong và ngoài nước, tạo diễn đàn học thuật quan trọng nhằm trao đổi tri thức, chia sẻ kết quả nghiên cứu và thúc đẩy hợp tác quốc tế trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn.

Hội thảo do Trường Đại học Cần Thơ tổ chức sau gần một năm chuẩn bị, đã nhận được hơn 260 bài báo khoa học từ các nhà nghiên cứu trong và ngoài nước. Sau quá trình thẩm định độc lập, 181 bài viết chất lượng cao được lựa chọn công bố trong số chuyên đề của CTU Journal of Science và hai quyển kỷ yếu hội thảo với tổng dung lượng hơn 2.000 trang in.

Tại hội thảo, hơn 30 báo cáo tham luận được trình bày trước hơn 700 đại biểu đến từ gần 100 tổ chức, cơ quan, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp trong và ngoài nước. Các tham luận tập trung vào nhiều chủ đề nghiên cứu đa dạng như: văn hóa và bản sắc văn hóa vùng; công nghiệp văn hóa và sáng tạo; phát triển du lịch văn hóa và du lịch bền vững; di cư lao động và các biến đổi xã hội; ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ số trong lĩnh vực thông tin - thư viện; vai trò của truyền thông đa phương tiện trong đời sống xã hội; giáo dục chính trị và truyền thông số; các vấn đề môi trường và biến đổi khí hậu tại Đồng bằng sông Cửu Long.

Bên cạnh đó, nhiều nghiên cứu cũng đề cập đến các vấn đề truyền thông đương đại như vai trò của truyền thông đại chúng trong kiến tạo văn hóa tiêu dùng, tác động của mạng xã hội đối với giáo dục chính trị cho sinh viên, cũng như các giải pháp nâng cao hiệu quả tiếp nhận tác phẩm báo chí trên báo mạng điện tử.

Trong những thập niên gần đây, phát triển bền vững đã trở thành mục tiêu trung tâm trong chiến lược phát triển của nhiều quốc gia và tổ chức quốc tế. Bên cạnh các giải pháp về kinh tế, công nghiệp và môi trường, các lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn ngày càng được nhìn nhận như nền tảng quan trọng giúp lý giải những biến đổi của xã hội đương đại, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa, đồng thời định hướng các chính sách phát triển phù hợp với bối cảnh của từng quốc gia và khu vực.

Các nghiên cứu về văn hóa, xã hội, truyền thông, chính trị và các lĩnh vực liên ngành không chỉ góp phần nhận diện những vấn đề phát triển mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng các chiến lược phát triển bền vững dựa trên tri thức, giá trị văn hóa và sự tham gia của cộng đồng.

Đối với vùng Đồng bằng sông Cửu Long - một trong những khu vực kinh tế, văn hóa quan trọng của Việt Nam - quá trình phát triển đang đặt ra nhiều thách thức như biến đổi khí hậu, chuyển dịch cơ cấu kinh tế - xã hội, bảo tồn bản sắc văn hóa và khai thác bền vững các nguồn lực địa phương. Trong bối cảnh đó, các nghiên cứu thuộc lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn có ý nghĩa đặc biệt trong việc phân tích các vấn đề xã hội, văn hóa và phát triển, từ đó đề xuất các giải pháp phù hợp với điều kiện thực tiễn của khu vực.

Phát biểu khai mạc hội thảo, PGS.TS Nguyễn Hiếu Trung - Phó Hiệu trưởng Đại học Cần Thơ - cho biết: Hội thảo diễn ra trong bối cảnh nước ta đang tập trung triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7.1.2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam. Đây là văn kiện mang tính đột phá, khẳng định văn hóa là nền tảng tinh thần, là mục tiêu và là động lực nội sinh quan trọng nhất cho sự phát triển. Với tinh thần đó, hội thảo không chỉ là một diễn đàn học thuật thuần túy, mà còn là hành động cụ thể nhằm cụ thể hóa các quan điểm, mục tiêu của Nghị quyết số 80-NQ/TW vào thực tiễn nghiên cứu và giảng dạy.

PGS.TS Nguyễn Hiếu Trung nhìn nhận: "Sự phát triển bền vững không chỉ dựa trên các chỉ số tăng trưởng kinh tế hay thành tựu công nghệ, mà cốt lõi còn nằm ở những giá trị nhân văn, nền tảng văn hóa và sự ổn định xã hội".

Sau phiên toàn thể, hội thảo được chia thành 8 tiểu ban chuyên đề, gồm: Văn học - Ngôn ngữ; Văn hóa; Du lịch; Xã hội học; Thông tin - Thư viện; Khoa học chính trị; Báo chí; và phiên Poster - Photo voice. Bên cạnh các phiên thảo luận học thuật, hội thảo còn tổ chức nhiều hoạt động trải nghiệm và giao lưu văn hóa nhằm giới thiệu các giá trị văn hóa đặc trưng của vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Trong đó có chương trình tham quan Vườn quốc gia U Minh Hạ, trình diễn nghệ thuật truyền thống, giới thiệu các mô hình sinh kế địa phương, trưng bày sách và sản phẩm văn hóa, cùng các hoạt động thưởng thức âm nhạc và ẩm thực đặc trưng của vùng.

Các hoạt động này góp phần tạo cơ hội giao lưu, kết nối giữa các nhà khoa học quốc tế và trong nước với cộng đồng địa phương, đồng thời quảng bá những giá trị văn hóa đặc sắc của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.