Liệu tập thể thao có gặp rủi ro về tim mạch?

Một số nghiên cứu quy mô nhỏ dường như chỉ ra rằng khối lượng tập luyện sức bền cao có thể tác động tiêu cực tới các chỉ số sức khỏe khác nhau như mô tim trở nên dày hơn và mức độ can-xi trong các động mạch bị xơ cứng.

Theo công bố tại một hội thảo của Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ tại Philadelphia, những người tập luyện bình quân hơn 5 giờ mỗi ngày và đã tập trong hàng chục năm thì phần lớn tim của họ đều rất bình thường. Đây là số liệu được thu thập từ một nhóm các vận động viên sức bền cực độ.

Phân tích mới này được thực hiện tiếp nối một nghiên cứu thực hiện trước đó và được công bố vào đầu 2022 do một nhóm nghiên cứu đứng đầu là Laura DeFina tại Viện Cooper ở Dallas phối hợp với chuyên gia tim mạch Benjamin Levine của Trung tâm Y học Tây Nam Đại học Texas. Nghiên cứu trước đó đã theo dõi 21.758 nam giới khỏe mạnh và tham gia xét nghiệm tại Cooper Clinic bắt đầu từ năm 1998 và kết quả cho thấy hoạt động thể chất mức độ “cao” thực tế có liên quan tới mức độ can-xi gia tăng, cho thấy động mạch cứng hơn và yếu hơn nhưng dường như không làm gia tăng tỷ lệ tử vong do bệnh tim hoặc bất kỳ nguyên nhân nào khác sau một thập kỷ nghiên cứu bổ sung. Nói cách khác, các yếu tố nguy cơ báo hiệu bệnh tật ở người bình thường không hẳn cũng hoạt động tương tự ở những người có tình trạng thể lực rất tốt.

Thế nào về hoạt động thể chất mức độ “cao”? - Các nhà nghiên cứu định nghĩa là hoạt động trên 3.000 MET-phút mỗi tuần, tương đương với 5 giờ chạy ở tốc độ 6:12 phút/km và khoảng 48km/tuần ở tốc độ này. 

Đối với hầu hết mọi người, đây là khối lượng tập luyện rất lớn. Nhưng thực ra, nhiều người còn tập nhiều hơn mức 48km/tuần nhiều. Ở Việt Nam, nhất là trong các giải chạy ảo "cày km", việc xuất hiện những người chạy 200km/tuần không phải là hiếm. Và đối với những VĐV triathlon, thì con số 48km còn cần được thêm vào 10km bơi và khoảng 150km đạp xe mỗi tuần. Vì vậy, các nhà nghiên cứu cũng nghiên cứu cả những chủ thể có mức hoạt động thể chất "rất cao". Họ so sánh 2.088 nam giới và phụ nữ có mức độ hoạt động thể chất cao (trên 3.000 MET-phút mỗi tuần) với 66 nam giới và phụ nữ có mức độ hoạt động thể chất “phi thường” (trên 10.000 MET-phút mỗi tuần).

Trong số 66 người tập luyện phi thường này, 12 người là nữ. Độ tuổi trung bình của nhóm này là 53,2 tuổi, bình quân tập luyện 35,1 giờ và tích lũy 13.921 MET-phút mỗi tuần và đã tập luyện trong khoảng 28,5 năm. Sau trung bình 10 năm nghiên cứu, hai trong số 66 người đã qua đời. Không ai trong số này qua đời vì lý do liên quan đến bệnh tim hay các vấn đề tim mạch khác. Nhìn chung, kết quả của nhóm phi thường gần như tương tự với nhóm tập luyện cường độ cao. Họ có các chỉ số BMI, VO2max, lượng cholesterol, mức độ can-xi hóa động mạch vành và nhiều chỉ số khác như nhau. Quy mô mẫu nhỏ và các kết quả nghiên cứu sẽ cụ thể hơn theo thời gian khi các thành viên trong nhóm dần qua đời. Nhưng ở thời điểm hiện tại, việc không phát hiện được những tác động cụ thể của việc tập luyện 35 giờ mỗi tuần cũng là một điểm sáng số liệu quan trọng trên biểu đồ trước nay đã thiếu rất nhiều số liệu.

Levine kết luận trong bài viết trên Washington Post rằng “nghiên cứu của chúng tôi được thực hiện trên cơ sở số liệu nhiều hơn so với các nghiên cứu trước đó và là công cụ cơ bản để phản bác lại quan điểm cho rằng đường phố đầy rẫy những xác chết của dân chạy bộ. Chúng tôi nghiên cứu những người tập luyện nặng nhất và trong 10 năm nghiên cứu chưa xảy ra trường hợp nào tử vong vì bệnh tim mạch.”

Chuông Mây (t/h)