Xây dựng nông thôn mới phát triển bền vững

Với quan điểm xây dựng nông thôn mới (NTM) là nhiệm vụ thường xuyên và lâu dài, ngày 23-12-2021, Tỉnh ủy Sóc Trăng đã ban hành Nghị quyết số 09-NQ/TU về xây dựng NTM giai đoạn 2021 - 2025 tỉnh Sóc Trăng. Để kế thừa và phát huy thành quả 10 năm xây dựng NTM, Nghị quyết chỉ rõ những nhiệm vụ, giải pháp để triển khai xây dựng NTM theo đúng định hướng, mục tiêu của Trung ương và Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh khóa XIV, nhiệm kỳ 2020 - 2025.

Phát triển toàn diện

Trong 10 năm (2010 - 2020) thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM, các cấp ủy, chính quyền, hệ thống chính trị và nhân dân tỉnh Sóc Trăng đã tích cực, chủ động, sáng tạo trong chỉ đạo và triển khai thực hiện chương trình; nhiều cơ chế, chính sách ban hành đã mang lại hiệu quả và trở thành động lực thúc đẩy tiến trình xây dựng NTM trên địa bàn tỉnh. Đáng chú ý, nhận thức của người dân về xây dựng NTM có nhiều chuyển biến tích cực, người dân tự nguyện tham gia và đóng góp về nhân lực, vật lực, tài lực cho xây dựng NTM và xây dựng NTM đã trở thành phong trào rộng khắp trong nhân dân. Từ những thuận lợi trên đã giúp cho các chỉ tiêu xây dựng NTM đều đạt và vượt kế hoạch so với mục tiêu của chương trình đã đề ra, sớm hoàn thành ngay trong năm 2019.

Thực tế cho thấy, sau 10 năm nỗ lực thực hiện, bộ mặt nông thôn Sóc Trăng đạt được nhiều tiến bộ rõ nét, nhất là những xã điểm thực hiện chương trình. Kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội nông thôn phát triển toàn diện. Kinh tế nông thôn chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp, dịch vụ; hình thành nhiều vùng sản xuất nông nghiệp hàng hóa tập trung có giá trị kinh tế cao; môi trường và điều kiện sinh thái nông thôn được cải thiện đáng kể. Thu nhập và điều kiện sống của người dân không ngừng cải thiện, tỷ lệ hộ nghèo giảm đáng kể. Chất lượng đời sống văn hóa của người dân tiếp tục được nâng lên, nhiều giá trị văn hóa được bảo tồn và phát triển.

Qua 10 năm thực hiện, chương trình xây dựng NTM phát triển thêm nhiều nội dung ở mức cao và bền vững hơn như NTM nâng cao, NTM kiểu mẫu; nhiều chương trình lồng ghép vào Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM như Chương trình mỗi xã một sản phẩm, Chương trình khoa học và công nghệ phục vụ xây dựng NTM, Chương trình hỗ trợ ấp đặc biệt khó khăn vùng ven biển hải đảo, Chương trình nước sạch cho các xã đảo... Qua đó đã thúc đẩy chương trình xây dựng NTM phát triển cao hơn, chất lượng và đi vào chiều sâu của chương trình hơn. Đến cuối năm 2021, toàn tỉnh có 58/80 xã được công nhận đạt chuẩn NTM, đạt 145% chỉ tiêu nghị quyết; các xã còn lại đạt từ 15 tiêu chí, mỗi xã bình quân đạt 18,2 tiêu chí, đạt 100% chỉ tiêu nghị quyết. Ngoài ra, toàn tỉnh còn có 9 xã đạt chuẩn NTM nâng cao. TX. Ngã Năm hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM và huyện Mỹ Xuyên đạt chuẩn NTM, đạt 100% chỉ tiêu nghị quyết và vượt mục tiêu Trung ương giao.

Nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, việc thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM trên địa bàn tỉnh vẫn có những hạn chế nhất định. Theo nhận định của Tỉnh ủy, một số cấp ủy, chính quyền nhận thức chưa đầy đủ về vai trò, ý nghĩa, nội dung của chương trình, thiếu sự chủ động trong tổ chức thực hiện; sự phối hợp giữa các cấp, các ngành từng lúc, từng nơi chưa kịp thời, chặt chẽ; một số sở, ban ngành chưa xem đó là nhiệm vụ chính trị thường xuyên của đơn vị. Ngoài ra, nguồn vốn của Trung ương đầu tư thực hiện chương trình còn thấp, trong khi nguồn ngân sách tỉnh còn nhiều khó khăn. Kinh tế nông thôn chưa giải được “bài toán” sản xuất thị trường, thu nhập của người dân thiếu bền vững. Tình trạng ô nhiễm môi trường, tệ nạn xã hội, công tác đảm bảo an ninh, trật tự nông thôn vẫn còn nhiều vấn đề cần quan tâm. Quá trình thực hiện xây dựng NTM, các địa phương chủ yếu tập trung vào các “tiêu chí cứng”, các “tiêu chí mềm” như phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập, văn hóa... chưa được quan tâm chỉ đạo triển khai thực hiện.

Kế thừa và phát huy thành quả 10 năm xây dựng NTM và tiếp tục triển khai xây dựng NTM theo đúng định hướng, mục tiêu của Trung ương và Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh khóa XIV, nhiệm kỳ 2020 - 2025, Nghị quyết số 09-NQ/TU của Tỉnh ủy đề ra mục tiêu tổng quát là tiếp tục triển khai xây dựng NTM gắn với thực hiện hiệu quả cơ cấu lại ngành nông nghiệp, phát triển kinh tế nông thôn và quá trình đô thị hóa đi vào chiều sâu, hiệu quả, bền vững; thực hiện xây dựng NTM nâng cao, NTM kiểu mẫu và NTM ở ấp. Nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của người dân nông thôn, thúc đẩy bình đẳng giới. Xây dựng hạ tầng kinh tế - xã hội nông thôn đồng bộ và từng bước hiện đại, bảo đảm vệ sinh môi trường, cảnh quan nông thôn sáng - xanh - sạch - đẹp - an toàn, giàu bản sắc truyền thống, thích ứng biến đổi khí hậu và phát triển bền vững. Phấn đấu đến cuối năm 2025, Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM trên địa bàn tỉnh đạt 3 mục tiêu cơ bản là có thêm ít nhất 14 xã đạt chuẩn NTM; có thêm ít nhất 23 xã đạt NTM nâng cao, trong đó có ít nhất 8 xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu; có thêm 4 đơn vị huyện đạt chuẩn/hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM.

Để triển khai thực hiện đạt mục tiêu trên, nghị quyết của Tỉnh ủy đã chỉ rõ 7 nhóm nhiệm vụ và giải pháp cụ thể. Trong đó, nâng cao vai trò của các cấp ủy, chính quyền, mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo và thực hiện xây dựng NTM; huy động sức mạnh của cả hệ thống chính trị, nâng cao trách nhiệm, sự chung tay, đồng lòng của người dân và sự gương mẫu của cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên, để người dân thực sự là chủ thể trong xây dựng NTM. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động trong hệ thống chính trị và toàn xã hội. Nâng cao chất lượng phong trào thi đua “Cả nước chung sức xây dựng NTM”; thường xuyên cập nhật, phổ biến các mô hình hiệu quả, điển hình tiên tiến, các kinh nghiệm và cách làm hay, sáng tạo trong xây dựng NTM để nhân rộng. Củng cố tổ chức bộ máy, hệ thống quản lý, tham mưu thực hiện chương trình các cấp theo hướng chuyên nghiệp hóa, chuyên môn hóa. Quan tâm bố trí nguồn ngân sách phù hợp để đầu tư có trọng điểm các tiêu chí, các nội dung, mục tiêu nhằm hoàn thành theo đúng lộ trình đề ra. Bên cạnh đó, tiếp tục thực hiện hiệu quả kế hoạch cơ cấu lại ngành nông nghiệp, phát triển kinh tế nông thôn, triển khai mạnh mẽ Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP); nâng cao hiệu quả hoạt động của các hợp tác xã, hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp ở nông thôn, tăng cường giải pháp chuyển đổi số trong chuỗi giá trị nông sản cùng với phát triển các khu, cụm công nghiệp; phát triển du lịch nông thôn... Huy động, lồng ghép tối đa các nguồn lực để thực hiện các nội dung về xây dựng NTM. Tăng cường các giải pháp bảo vệ môi trường và xây dựng cảnh quan sáng - xanh - sạch - đẹp - an toàn; chú trọng thực hiện các giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu. Nâng cao hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát, đánh giá việc thực hiện chương trình ở các cấp, các ngành; chú trọng quản lý chặt chẽ việc sử dụng hiệu quả các nguồn lực; tiếp tục phát huy vai trò phản biện xã hội của mặt trận Tổ quốc, các tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội và giám sát của cộng đồng dân cư đối với xây dựng NTM.

Có thể nói, với những thành tựu quan trọng đã đạt được, cùng những chủ trương nhất quán, đúng đắn, kịp thời và những giải pháp hợp lý, Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM hứa hẹn sẽ mang đến những đổi thay vượt bậc hơn cho nông thôn trong tỉnh, đạt mục tiêu phát triển bền vững, văn minh, tiến bộ, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Và để có được điều này, điều tất yếu là cần thêm nữa sự thể hiện của tinh thần nỗ lực, quyết tâm của các cấp ủy đảng, chính quyền, của toàn hệ thống chính trị và sự đồng thuận, ủng hộ của nhân dân.

QUỲNH LAM

Link bài gốc tại Báo Sóc Trăng Online