Đặc sắc ẩm thực từ sen

(NSMT) - Nét ẩm thực miền Cửu Long vô cùng phong phú, người dân có thể chế biến ra đủ kiểu loại món ăn ngon từ các loài thực vật hay thủy sinh khi được ưu thế của phù sa bồi đắp. Trong số đó, sự đa dạng ẩm thực từ sen trên miệt đất sen hồng đã trở thành niềm tự hào cho người Đồng Tháp nói riêng và người miền Tây nói chung.

Ở miền Tây Nam Bộ có nhiều loài cây được tận dụng hết từ gốc tới ngọn như cây dừa, sen... Ngoài việc có thể gia công tạo ra vật dụng trong nhà còn góp phần tạo nên sự đặc sắc mang đậm dấu ấn trong văn hóa ẩm thực xứ miệt vườn. Và Đồng Tháp - địa danh được gọi với cái tên thân thương xứ sở đất sen hồng không tự nhiên mà có. Mỗi năm vào mùa nước nổi khoảng từ tháng 8 đến tháng 11, khắp nơi cùng nở rộ những đóa sen tươi mát và đẹp thanh cao. Bên cạnh đó, với lối sống dân dã thường ngày, bà con nông dân đất sen đã tận dụng và chế biến ra đủ thứ món ngon từ sen vô cùng bắt vị, níu chân thực khách. Nếu xứ dừa Bến Tre nổi tiếng khi tận dụng được hết tất cả các bộ phận trên cây dừa vào đời sống cũng như ẩm thực thì hẳn Đồng Tháp cũng không chút kém cạnh với kỷ lục 200 món ăn ngon từ sen được xác lập thuộc hàng top ở Việt Nam và trên thế giới.

Để kể cụ thể hết tên của từng món ăn ngon đặc biệt được chế biền từ sen có thể mất nhiều thời gian. Vào tháng 5/2022, Đồng Tháp lần đầu tiên tổ chứ Lễ hội Sen hồng và tại đây kỷ lục 200 món ăn được chế biến từ sen được lập nên, con số này không chỉ riêng Việt Nam mà còn là kỷ lục thế giới. Ẩm thực Việt Nam đa dạng và vô cùng đặc sắc, nhất là ở miền Tây sông nước, từ những nguyên liệu đơn giản đời thường nhưng cũng có thể chế biến ra rất nhiều món ăn hấp dẫn. Chính vì thế, hàng trăm món ăn chế biến từ sen kia có lẽ không làm khó được những người con Đồng Tháp vì cuộc sống đã gắn liền với loài hoa quý từ bao đời.

Nói về những món ăn đặc trưng miền Tây hẳn có lẽ các món gỏi vô cùng đa dạng, gỏi ngó sen cũng không còn quá xa lạ với người dân khắp các vùng miền bởi vị chua thanh dễ ăn giúp kích thích vị giác, và còn để "giải ngấy" trong những bữa tiệc nhiều đạm. Cùng là gỏi ngó sen nhưng mỗi người có sở thích riêng sẽ kèm loại "topping" khác đi kèm như thịt heo, lỗ tai heo, gà, tôm, mực, bò,... Hay như hạt sen có thể đem nấu xôi, nấu cơm, nấu chè với hương vị bùi béo bắt miệng, chúng còn được thêm vào các món hầm, tiềm để tăng thêm vị ngọt cho món ăn.

Củ sen cũng vậy, một số món tiềm hoặc lẩu đều khá phổ biến khi nấu kèm củ sen tạo ra vị ngọt thanh và giàu dinh dưỡng. Ngoài ra củ sen cũng có thể chế biến thành món ăn vặt quen thuộc cho cộng đồng những người ăn thuần thực vật. Đặc biệt món Hồng sen tửu, loại rượu được chế biến từ sen mang dấu ấn riêng của Đất sen hồng, các nguyên liệu như tâm sen, củ sen và hạt sen được sẽ được chọn lựa kỹ càng mới cho ra được thành phẩm rượu thơm, ngon.

Với lá sen, không thể nào không kể đến những món nướng hấp dẫn như gà nướng lá sen, cá lóc nướng cuốn lá sen non hay mộc nhất là xôi hoặc cốm mới bọc trong lá sen đều tạo nên hương vị thật đặc biệt mà khi gói trong lá chuối sẽ không thể cảm nhận được. Hoa sen được xem là hình ảnh Quốc hoa của đất nước Việt Nam trong mắt bạn bè năm châu. Ngoài vẻ thanh cao trang nhã thường được dùng để trang trí thì những người có thú vui thưởng trà, trà đạo sẽ đều mê mẩn loại trà sen với những lá trà đã móc câu ướp trực tiếp trong bông hoa sen còn tươi mới thấm sương. Lật từng cánh hoa, từ từ vào đến nhụy hoa đều sẽ rải các lớp trà để ngậm trọn những hương thơm dịu nhẹ nhưng cực kỳ say đắm của hoa sen.

Ẩm thực từ sen phong phú vô cùng, bởi không chỉ riêng Đồng Tháp hay miền Nam Bộ mà đối với người Tây Hồ (Hà Nội) những món ăn được chế biến từ sen cũng được yêu thích cực kỳ. Kể một chút về sen Tây Hồ trong ẩm thực, sáng đầu thu ngồi ngắm phố hít hà hương cốm mới bọc trong lớp lá sen non, trà móc câu được ủ sâu trong nhiều lớp cánh hoa sen hoặc như món xôi lá sen, gà tần hạt sen, củ sen,...

Trở về miệt Đồng Tháp, danh sách những món ăn đặc sắc được chế biến từ sen lại càng dày lên và gói hết trọn các đặc trưng của quê hương xứ sở. Những món ăn tưởng chừng cầu kỳ khó khăn nhưng thực ra đều rất thân thuộc với đời sống hàng ngày của người dân được chăm chút một cách chỉn chu và khéo léo hơn. Các món ăn chế biến từ sen chất chứa bao nhiêu tinh túy tạo nên vẻ tinh hoa cho ẩm thực đồng bằng.